Spotkanie z mistrzem opowiadania o nieznanej historii i o zapomnianych postaciach

Tym zdaniem zawartym w tytule artykułu można by podsumować postać prawnika z wykształcenia, a powieściopisarza historycznego z powołania – Wacława Holewińskiego.

Z tą nietuzinkową postacią mieli okazję spotkać się ci, dla których historia Polski, szczególnie tej z okresu XX wieku, jest polem do odkrywania wielu jeszcze nieznanych wydarzeń i wielu „zapomnianych” celowo, bądź nie celowo, bohaterów naszej Ojczyzny.

Spotkanie z Wacławem Holewińskim zostało zaplanowane w przeddzień obchodów 78. rocznicy śmierci mjra Jana Dubaniowskiego „Salwy” w Rudzie Kameralnej i obyło się 13 września w refektarzu klasztoru Franciszkanów w Zakliczynie. To niecodzienne spotkanie mogło dojść do skutku, dzięki dyrektorowi Teatru Nie Teraz Tomaszowi A. Żakowi, który od lat przyjaźni się z Wacławem Holewińskim. Tomasz A. Żak wcielił się zresztą w moderatora spotkania, na które przybyli znawcy talentu pisarskiego Holewińskiego z gminy Zakliczyn z burmistrzem Dawidem Chrobakiem na czele oraz z Tarnowa i regionu tarnowskiego.

Wacław Holewiński opowiadał w Zakliczynie o tym m.in.: że jego rodzina poprzez jej członków jest wpisana w dzieje historyczne Polski, że jego mama była nauczycielką historii, ale to ona wyperswadowała mu studiowanie historii, więc poszedł na studia prawnicze, o tym że historia nie jest ani biała, ani czarna, a także o tym, dlaczego założył własne wydawnictwo i dlaczego tytuł jego pierwszej książki nosi tytuł „Lament nad Babilonem”. To była prawdziwa intelektualna uczta, w miejscu które odegrało ważną rolę w najnowszej historii Polski. Dr Roman Głowacki przypomniał, że w latach 80 – tych, to właśnie w refektarzu klasztoru Franciszkanów odbywały się tajne spotkania twórców Rolniczej Solidarności, w których on uczestniczył i w których uczestniczył też ojciec obecnego Burmistrza Miasta i Gminy Zakliczyn – śp. Stanisław Chrobak.

Na zakończenie spotkania, burmistrz Dawid Chrobak wręczył Wacławowi Holewińskiemu „Kronikę Parafii św. Idziego Opata w Zakliczynie (1826–1945)” – wydawnictwo Towarzystwa Miłośników Ziemi Zakliczyńskiej współfinansowane przez Gminę Zakliczyn. Uczestnicy spotkania mogli nabyć książki Holewińskiego ze specjalną dedykacją autora.

14 września z Wacławem Holewińskim mieli okazję spotkać się uczestnicy obchodów 78. rocznicy śmierci mjra Jana Dubaniowskiego „Salwy” w Rudzie Kameralnej, ale o tym napiszę w oddzielnym artykule.

Wacław Holewiński urodził się 27 marca 1956 roku w Warszawie. Skończył studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim i pracował w zawodzie aż do 1995 roku, kiedy to zwolnił się z prokuratury na znak protestu. W 1982 roku był założycielem „Przedświtu", jednego z największych polskich, wydawnictw drugiego obiegu. Z powodu działalności opozycyjnej był wielokrotnie aresztowany. Po upadku komunizmu parał się dziennikarstwem, rozpoczął także pracę w radio, w którym prowadził między innymi popularną audycję „Jak pisarz z pisarzem". Od października 2016 do czerwca 2025 roku był zastępcą kierownika redakcji literackiej Programu Drugiego Polskiego Radia. Kariera literacka Holewińskiego rozpoczęła się w 2003 roku, kiedy to wydał swoją pierwszą powieść „Lament nad Babilonem". W tej debiutanckiej powieści zawarł swoje pisarskie credo: "tak mogło być, choć z całą pewnością nie było." Początkowo pisał głównie fabularyzowane biografie z wątkami antykomunistycznymi. W późniejszych tytułach skupił się na temacie nierozliczenia się z grzechów PRL-u po upadku komunizmu. Wśród najważniejszych książek Holewińskiego są: „Droga do Putte", „Pogrom 1905" ( na podstawie tej powieści powstał scenariusz serialu „Polowanie na ćmy”), a także „Opowiem Ci o wolności", za którą w roku 2013 otrzymał Nagrodę Literacką im. Józefa Mackiewicza. Wacław Holewiński jest również autorem scenariuszy filmowych, z których najbardziej znany to „Historia Roja" . „Historia Roja” była pierwszą w polskim kinie pełnometrażową opowieścią o żołnierzu podziemia antykomunistycznego. W dorobku Wacława Holewińskiego są też sztuki teatralne, m.in.: „Nic się nie stało" i „Znieczuleni". Jest członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich i Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich. Od roku 2016 jest jednym z jurorów Nagrody Literackiej im. Józefa Mackiewicza. Za swoją działalność w czasach opozycji otrzymał Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski. Odznaczony został również medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”.

Wacław Holewiński to człowiek więcej niż jednego talentu i więcej niż jednej życiowej pasji. Pisarz, krytyk literacki, prawnik, ale też działacz opozycji antykomunistycznej, a w latach 1977-81 współpracownik KOR-u. W stanie wojennym był internowany. Holewiński jest kibicem piłki nożnej, a w klubowej piłce nożnej kibicuje przede wszystkim Legii Warszawa. Robi wyśmienity syrop z pędów sosny oraz świetne nalewki.